Preview

Central Asian Economic Review

Central Asian Economic Review

Кеңейтілген іздеу

Қазақстанның тігін өнеркәсібі: қазіргі жағдайы, мәселелері және даму перспективалары

https://doi.org/10.52821/2789-4401-2026-4-23-35

Толық мәтін:

Аңдатпа

Мақалада экономиканың құрылымдық трансформациясы және ішкі тұтыну нарығының өсуі жағдайында Қазақстанның тігін өнеркәсібін дамытудың заманауи үрдістері мен проблемалары қарастырылады.

Зерттеудің мақсаты өндірістік, инвестициялық және нарықтық көрсеткіштерді талдау негізінде саланың жай-күйін кешенді бағалау, сондай-ақ оның дамуының негізгі мәселелері мен перспективаларын анықтау болып табылады.

Зерттеудің әдіснамалық негізі экономикалық-статистикалық талдау, салыстырмалы және құрылымдық талдау әдістері, сондай-ақ сандық деректерді жалпылау және түсіндіру әдістері болып табылады. Жұмыста Инвестициялар, өндіріс көлемі, бөлшек сауда, сондай-ақ өнім шығарудың заттай көрсеткіштері бойынша деректерді қоса алғанда, ресми статистикалық көрсеткіштер пайдаланылды.

Зерттеудің бірегейлігі құндық және заттай көрсеткіштерді бір мезгілде ескере отырып, Қазақстанның тігін өнеркәсібіне кешенді талдау жүргізу болып табылады, бұл инвестициялық белсенділік, өндіріс және тұтыну арасындағы құрылымдық теңгерімсіздіктерді анықтауға мүмкіндік берді. Қолданыстағы зерттеулерден айырмашылығы, саланың әртүрлі сегменттерінің динамикасын салыстыруға және олардың біркелкі емес даму себептерін анықтауға баса назар аударылады.

Зерттеу нәтижелері инвестициялардың айтарлықтай өсуіне және бөлшек сауда нарығының кеңеюіне қарамастан, тігін өнеркәсібі өнеркәсіптік құрылымдағы төмен үлеспен, импортқа жоғары тәуелділікпен және тұрақсыз өндіріс динамикасымен сипатталатынын көрсетеді. Өсіп келе жатқан сұраныс пен ішкі өндірістің шектеулі мүмкіндіктері арасындағы алшақтық анықталды. Жүргізілген талдау негізінде толық өндірістік циклды қалыптастыруды, технологиялық жаңғыртуды, кооперацияны дамытуды, өнімнің бәсекеге қабілеттілігін арттыруды және экспорттық әлеуетті кеңейтуді қоса алғанда, саланы дамытудың негізгі бағыттары негізделген. Алынған нәтижелер Қазақстанның жеңіл өнеркәсібін дамытудың салалық саясаты мен стратегияларын әзірлеу кезінде пайдаланылуы мүмкін.

Авторлар туралы

Wang Jiale
Аль-Фараби атындағы ҚазҰУ
Қазақстан

Алматы.



Г. Ж. Доскеева
Нархоз университеті
Қазақстан

Алматы.



Әдебиет тізімі

1. Christopher M. Logistics and Supply Chain Management. 5th ed. Harlow: Pearson Education, 2016. 310 p. ISBN 978-1-292-08379-7.

2. Choi T. M. Supply Chain Management in Textiles and Apparel // Journal of Textile Science & Engineering. 2012. Vol. 2, No. 2. https://doi.org/10.4172/2165-8064.1000e104.

3. Gereffi G., Humphrey J., Sturgeon T. The Governance of Global Value Chains // Review of International Political Economy. 2005. Vol. 12, No. 1. P. 78–104. https://doi.org/10.1080/09692290500049805.

4. Shen B., Li Q., Dong C., Perry P. Sustainability Issues in Textile and Apparel Supply Chains // Sustainability. 2017. Vol. 9, No. 9. Article 1592. https://doi.org/10.3390/su9091592.

5. Köksal D., Strähle J., Müller M., Freise M. Social Sustainable Supply Chain Management in the Textile and Apparel Industry A Literature Review // Sustainability. 2017. Vol. 9, No. 1. Article 100. https://doi.org/10.3390/su9010100.

6. Tong L., Wang J., Yi J. Sustainable Textile and Apparel Enterprise Supplier Selection Research // AATCC Journal of Research. 2021. Vol. 8, No. 1 (Suppl.). P. 46–53. https://doi.org/10.14504/ajr.8.S1.6.

7. Madumali S., Weerasinghe B. A., Thibbotuwawa A., Perera H. N. Transparency in Textile and Apparel Supply Chains: A Systematic Review // Journal of South Asian Logistics and Transport. 2023. Vol. 3, No. 2. P. 71–101. https://doi.org/10.4038/jsalt.v3i2.71.

8. Lam J. K. C. Textile and Apparel Supply Chain Management in Hong Kong // International Journal of Clothing Science and Technology. 2006. Vol. 18, No. 4. P. 265–277. https://doi.org/10.1108/09556220610668491.

9. World Bank. World Development Report 2020: Trading for Development in the Age of Global Value Chains. Washington, DC: World Bank, 2020. XIX, 266 p. ISBN 978-1-4648-1457-0. URL: https://www.worldbank.org/en/publication/wdr2020.

10. McKinsey & Company. The State of Fashion 2023: Holding onto Growth as Global Clouds Gather [Электронный ресурс]. 2022. URL: https://www.mckinsey.com/industries/retail/our-insights/state-offashion-2023.

11. Mukhan B., Yessirkepova A. M., Tulemetova A. S. et al. Main Directions of Development of the Light Industry Market of the Republic of Kazakhstan // Bulletin of the Kazakh University of Economics, Finance and International Trade. 2020. No. 4 (41). https://doi.org/10.52260/2304-7216.2020.4(41).20.

12. Okay G., Yessirkepkova A., Durru D. Stages of Transformation of the System of Institutional Support for the Development of the Textile Industry in the Republic of Kazakhstan // Public Administration and Civil Service. 2021. No. 4 (79). P. 60–71. https://doi.org/10.52123/1994-2370-2021-370.

13. Джолдасбекова Ж. С. Стратегия развития легкой промышленности в Республике Казахстан: аналитическая записка к магистерскому проекту [Электронный ресурс]. 2021. URL: https://repository.apa.kz/handle/123456789/837.

14. Нурмагамбетова А. М., Разакова Д. И., Мухамедиева Г. М., Рысбаева Б. Б. Рекомендации по повышению конкурентоспособности продукции легкой промышленности в экономике Казахстана // Вестник Торайгыров университета. Экономическая серия. 2024. № 4. С. 338–351. https://doi.org/10.48081/IBUH5655.

15. Байнеева П. Т., Мергенбаева А. Т., Кальменова М. Т., Тайбек Ж., Есиркепова А. М. Анализ тенденций развития текстильной промышленности Республики Казахстан // Технология текстильной промышленности. 2017. № 6 (372). С. 43–48.

16. Об утверждении Государственной программы индустриально-инновационного развития Республики Казахстан на 2020–2025 годы: постановление Правительства Республики Казахстан от 31 декабря 2019 года № 1050 [Электронный ресурс]. URL: https://adilet.zan.kz/rus/docs/P1900001050.

17. Бюро национальной статистики Агентства по стратегическому планированию и реформам Республики Казахстан. Казахстан в 2024 году: статистический ежегодник. Астана, 2025. 271 с. URL: https://stat.gov.kz/.

18. Government of the Republic of Kazakhstan. Olzhas Bektenov Discusses with Zhang Qihai, Head of Xinjiang Lihua, Cotton-Textile Cluster Worth over 200 Billion Tenge [Электронный ресурс]. 24 March 2025. URL: https://primeminister.kz/en/news/olzhas-bektenov-discusses-with-zhang-qihai-head-of-xinjiang-lihua-cotton-textile-cluster-worth-over-200-billion-tenge-29836.


Рецензия

Дәйектеу үшін:


Jiale W., Доскеева Г.Ж. Қазақстанның тігін өнеркәсібі: қазіргі жағдайы, мәселелері және даму перспективалары. Central Asian Economic Review. 2026;1(4):23-35. https://doi.org/10.52821/2789-4401-2026-4-23-35

For citation:


Jiale W., Doskeyeva G.Zh. The Clothing Industry in Kazakhstan: Current State, Challenges and Development Prospects. Central Asian Economic Review. 2026;1(4):23-35. https://doi.org/10.52821/2789-4401-2026-4-23-35

Қараулар: 4

JATS XML


ISSN 2789-4398 (Print)
ISSN 2789-4401 (Online)